Rechter wijst vervroegde vrijlating NSU-medeplichtige Zschäpe af

Het Oberlandesgericht München heeft het verzoek van NSU-medeplichtige Beate Zschäpe om vervroegd vrij te komen afgewezen. Het hof stelde een minimale celstrafduur van 24 jaar vast, waardoor ze op zijn vroegst in 2035 kan vrijkomen. Bij een veroordeling tot levenslang bepaalt een Duitse rechter doorgaans zo’n minimale verbüssungsduur: de periode die iemand minstens moet uitzitten voordat vervroegde vrijlating aan de orde komt. Daarna toetst de rechter opnieuw of de veroordeelde nog een gevaar vormt voor de samenleving. Volgens het Oberlandesgericht München is de uitspraak nog niet definitief: zowel de verdediging als het Openbaar Ministerie kunnen in beroep bij het Bundesgerichtshof, het hoogste Duitse hof in strafzaken. Het Openbaar Ministerie in deze zaak is de Generalbundesanwalt, de federale openbaar aanklager van Duitsland die terrorismezaken vervolgt.

Volgens het Oberlandesgericht München is nieuw in de procedure dat Zschäpe voor het eerst erkende dat ze van tevoren wist van de moorden van de rechts-extremistische cel NSU (Nationalsozialistischer Untergrund). Tijdens haar oorspronkelijke proces had ze dat niet toegegeven; het hof betrok de late bekentenis bij zijn afweging. Het Openbaar Ministerie had, meldt het Oberlandesgericht München, minstens 25 jaar geëist, de verdediging vroeg 20 jaar; het hof kwam op 24 jaar uit.

Zschäpe zit, aldus het Oberlandesgericht München, sinds november 2011 vast. In juli 2018 veroordeelde het hof haar al tot een levenslange gevangenisstraf voor haar rol in de NSU-moorden. De cel opereerde jarenlang vanuit de ondergrond voordat ze zichzelf blootgaf, en koos haar slachtoffers vooral onder kleine zelfstandige ondernemers met een migratieachtergrond. De NSU wordt, meldt het Oberlandesgericht München, in totaal 10 moorden toegeschreven, waarvan 9 op Turkse en Griekse ondernemers en 1 op een Duitse politieagente. Daarnaast pleegde de cel, aldus het Oberlandesgericht München, twee bomaanslagen in Keulen, waarbij tientallen mensen gewond raakten. Het oorspronkelijke NSU-proces voor het Oberlandesgericht München draaide om die moorden en aanslagen, en eindigde in een veroordeling tot levenslang voor Zschäpe.

Zschäpe zit momenteel gevangen in de JVA Chemnitz, in de deelstaat Saksen. Zolang geen van de partijen in beroep gaat, blijft de celstrafduur van 24 jaar staan.